Doelstelling | ||
2.2 Een royale, veerkrachtige en gezonde groen-blauwe omgeving voor mens, dier en natuur | ||
| Apeldoorn is de ‘groene en royale hoofdstad van de Veluwe’. We worden gekend en geroemd als een aantrekkelijke groene gemeente en willen dat koesteren, versterken en ontwikkelen. We zetten in op een robuuste Groen Blauwe Hoofdstructuur (GBHS) als ruggengraat. We beperken de kwetsbaarheid voor klimaatverandering door de aanleg van meer en robuuster groen en water, door de openbare ruimte klimaatadaptief in te richten en natuurinclusief te ontwikkelen. We willen de hoeveelheid soorten planten en dieren in stand houden en vergroten bij alle ingrepen die we (moeten) doen in onze openbare ruimte. Niet alleen voor nu, maar ook voor de toekomst. Groen heeft een positief effect op de gezondheid van mens en dier en draagt bij aan een uitnodigende en aantrekkelijke leefomgeving. Door klimaatadapatie beperken we de gevolgen van klimaatverandering en schade door klimaatverandering. De Omgevingsvisie, de kadernota GBHS, de Ecogids, de Bomennota, het Water- en rioleringsplan en het coalitieakkoord vormen hiervoor het onderliggende kader. Met de (uitvoerings)Agenda Klimaatadaptatie en Natuur geven we vanaf 2024 invulling aan de uitvoering via zes hoofdopgaven. Deze opgaven vullen we in met onze prestaties. Daarnaast nemen we deze opgaven ook mee in nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen, grote onderhoudsprojecten en het beheer via onze adviesrol in projecten. De effectiviteit van de prestaties vertaalt zich indirect door naar de waardering van bewoners. Dit waarderingscijfer wordt bepaald aan de hand van tweejaarlijks onderzoek onder bewoners. |
|
|---|---|---|
Prestaties
2.2.1 Aanpakken hittestress door vergroening en aanleg koelteplekken. |
|---|
Door het vergroenen van de openbare ruimte dragen we bij aan het tegengaan van hittestress en een gezonde leefomgeving. Dit doen we door het toevoegen van koelteplekken of schaduwroutes en het toevoegen van groen, onder andere door meer groen aan te leggen bij groot onderhoud van straten en pleinen. Ook voegen we (grote) bomen toe op plekken waar daarvoor voldoende ruimte is. Prestaties: We werken in 2027 aan de realisatie van diverse vergroeningsprojecten. De vergroening in de binnenstad wordt uitgebreid (o.a. koelteplek Helfrichstraat) en er worden een aantal koelteplekken in de wijken aangelegd (o.a. WC ’t Fort en WC Kayershof). Daarnaast gaan we verder met de voorbereiding van een drietal andere koelteplekken in stadsdeel Noord West en de wijken Orden en Zevenhuizen. We gaan door met de subsidieregeling voor groene daken, de actie tegenwippen/tegeltaxi, Boompje erbij en de Tuinrangers. We verwachten 20 subsidieaanvragen voor groene daken te behandelen (indicatie op basis van voorgaande jaren). Eind 2026 evalueren we de Groendak acties van 2026 met deA en bepalen of we hier in 2027 een vervolg aan geven. We voegen 300 bomen toe op versteende locaties en actief (klein) groen toevoegen op kansrijke locaties. Op de nieuwe St. Josephstraat wordt een boomstructuur aangeplant en op kansrijke locaties (met name in de wijk Zuidbroek) worden extra bomen aangeplant We implementeren de nieuwe Bomenplanner als uitwerking van de Bomennota. We gaan de bijzondere bomenlijst actualiseren. We zetten in 2027 ook meer in op de verbetering van bestaand groen. In 2027 loopt de (uitvoerings)Agenda voor Klimaatadaptatie en Natuur 2024-2027 af. In 2027 stellen we een nieuw omgevingsprogramma Klimaat en Natuur als vervolg op de huidige Agenda en passend bij de instrumenten van de Omgevingswet. |
2.2.2 Tegengaan wateroverlast en verdroging oa door afkoppelen regenwater. |
|---|
Door voortzetting van het afkoppelen van regenwater voorkomen we wateroverlast en gaan we verdroging tegen. Tegelijkertijd zorgt minder regenwater in de riolering voor een betere werking van de rioolwaterzuivering. De plekken met wateroverlast blijven we proactief oppakken. De drinkwatervoorziening in Apeldoorn willen we ook voor de toekomst (met meer inwoners en een warmer klimaat) veilig stellen. Om verdroging tegen te gaan willen we de winning uit grondwater ook duurzamer inrichten en kijken naar andere bronnen voor compensatie van drinkwater. Prestaties: De doelstelling is om jaarlijks 6 ha verhard oppervlak af te koppelen. In 2027 koppelen we een aantal straten af in het Rivierenkwartier, de Componistenbuurt en Ugchelen noordoost. In totaal staat er 8 ha op de planning. Daarnaast bereiden we nieuwe projecten voor. We zetten onze subsidieregeling afkoppelen voor particulieren en bedrijven voort. In Uddel gaan we een vuilwateroverstort vanuit de riolering op oppervlaktewater saneren. Aan de Kayersdijk ter hoogte van de Savorin Lohmanstraat legen we samen met het waterschap een nieuwe stuw aan die ervoor zorgt dat we meer water kunnen vasthouden in de vijvers via peilopzet. Bij de ontwikkelgebieden in de Zuidrand wordt bodem water ontwerpen als vertrekpunt genomen. Dit wordt uitgewerkt in het masterplan voor de Zuidrand. Met de provincie, het waterschap en Vitens werken we de plannen voor een nieuwe drinkwaterwinning ten noorden van Apeldoorn verder uit. |
2.2.3. Realiseren groen blauwe hoofdstructuur en beekherstel. |
|---|
Sinds 2002 werken we aan de realisatie van de Groene Mal. In 2026 is de Groen Blauwe Hoofdstructuur (GBHS) vastgesteld als opvolger van de Groene Mal. In de GBHS worden groen en natuur ontwikkeld, natuurgebieden verbonden, water vastgehouden en recreatieve verbindingen gerealiseerd.
Prestaties: We zijn begonnen met de realisatie van de GBHS in het buitengebied en zetten in op de ontwikkeling en inrichting van natte natuur, bos en waterberging. Dit doen we (deels) door verwerving van gronden. Gezien de randvoorwaarden van grondpositie, afstemming met bewoners, bedrijven en andere partijen in gebiedsprocessen en de noodzakelijke capaciteit gaat dit om langjarige processen. We willen de kansen die zich voordoen benutten. In het Wenumse- en Pagegaaibeekdal gaat het om natuur- en landschapsherstel van 25 ha. Langs de Nieuwe Wetering/Weteringsebroek om natuur- en landschapsherstel van 6 hectare. Daarnaast zetten we in op grondverwervingen binnen de aangewezen GBHS van 60 hectare. Binnen ontwikkelgebieden als de Zuidrand, Beekbergsepoort/woud, Groote Leigraaf, Groote Wetering en Beemte Broekland zijn we faciliterend aan de gebiedsvisies. We dragen voor maximaal 20 ha bij aan de actieve ontwikkeling waar kansen aanwezig zijn en in samenhang met het gebiedsproces. Als nadere uitwerking van de Groen Blauwe Hoofdstructuur wordt de Groenstructuurkaart geactualiseerd. In 2027 werken we aan de planvorming van de Grift-Driehuizerspreng-Orderbeek, een deeltraject van de Grift bij de Koningslijn. We starten met de realisatie van een achttal deelprojecten ter verbetering van de Kayersbeek-Zwaanspreng. |
2.2.4 Natuurinclusief ontwikkelen door toepassen van NIKA bij ontwikkelprojecten. |
|---|
Met NIKA (Natuur Inclusief en Klimaat Adaptief ontwikkelen en bouwen) geeft Apeldoorn invulling aan de ambities om bij nieuwe ontwikkelingen groen en biodiversiteit bij het ontwerp van het plan goed mee te nemen en daarmee bij te dragen aan een gezonde en groene leefomgeving.
Prestaties: We passen NIKA toe bij nieuwe ontwikkelprojecten en toetsen of de projecten aan de NIKA-regels voldoen. We beoordelen NIKA-subsidieaanvragen en verwachten in 2027 een groot deel van het NIKA budget van in totaal 5 mln toe te kennen. Projecten die we in voorbereiding hebben voor een subsidieaanvraag in 2027 zijn Remisepark, Vlijtseweg 69-75, Arnhemseweg en Randerode. Voor de daadwerkelijk uitgave van het subsidiebudget zijn we afhankelijk van de voortgang van deze projecten. Deze voortgang wordt bepaald door de plannen van de ontwikkelaars en omgevingsfactoren (oa stikstof, netcongestie) |
2.2.5 Behoud en versterken biodiversiteit. |
|---|
Een rijke biodiversiteit vormt de basis voor een gezonde, klimaatbestendige en aantrekkelijke leefomgeving voor mens en dier. Apeldoorn heeft door de variatie in landschappen een grote rijkdom aan plant- en diersoorten. Deze biodiversiteit koesteren we, houden we in stand en versterken we door leefgebieden robuuster te maken en beter met elkaar te verbinden. Een gezonde bodem, gevarieerde groenstructuren en het toepassen van inheemse soorten zijn hierbij van groot belang. We geven invulling aan de 10% groen-blauwe dooradering van het landelijk gebied, deels samenvallend met het groen-blauw casco, deels door eigenaren te faciliteren.
Prestaties: We implementeren landelijke ontwikkelingen, zoals de Europese Natuurherstelverordening en Basiskwaliteit Natuur. Dat nemen we ook mee in het monitoringsplan biodiversiteit dat we opstellen om opgaven en doelstellingen te kunnen verantwoorden. Met gerichte projecten versterken we de biodiversiteit, onder meer via natuurvriendelijke oevers in Zuid en De Maten, vergroenen bedrijventerrein-Zuid, inrichten van gemeentelijke gronden naar biodivers groen in Wenum Wiesel en het Wolvenbos en oplossen van kleinschalige faunaknelpunten langs wegen en waterlopen. Daarnaast zetten we in op landschapsversterking, verminderen verharding, ecospots en educatie. Ook ondersteunen we inwoners met geveltuinen, adoptiegroen en tuinrangers. Bij grote projecten adviseren we over inrichting, ontwerp en maatregelen uit het soortmanagementplan gebouwbewonende soorten. Ecologisch beheer wordt geïntegreerd met de lijnwerkzaamheden. |
2.2.6. Verbeteren Dierenwelzijn. |
|---|
Dieren maken een essentieel onderdeel uit van de Apeldoornse samenleving en verdienen de zorg die daarbij hoort. Bovenop de wettelijke zorgplicht en opvang van zwerfdieren wil Apeldoorn het dierenwelzijn verbeteren. De wettelijke taak voor de opvang voor zwerfdieren heeft de gemeente belegd bij Dierenasiel Kuipershoek, dat rechtstreeks valt onder de Dierenbescherming. Dit is geregeld in een contract.
Prestaties: We voeren de Nota Dierenwelzijn uit. We werken daarbij samen met partners als Politie en Dierenbescherming aan dierenwelzijn. Intern werken we in nauw overleg met Maatschappelijke Ontwikkeling, Veiligheid en Juridische Zaken. We werken aan het vergroten van bewustzijn en zorg voor dierenwelzijn door voorlichting en communicatie in samenwerking met onder andere de Dierenbescherming. We kijken daarbij ook naar de invloed van klimaat op dierenwelzijn. In 2027 richten we ons op: - Opzetten Dier Team Apeldoorn - Herzien DVO met Dierenasiel Kuipershoek - Inzet op preventie en voorlichting ter voorkoming van bijtincidenten |