Programma 2 - Leefomgeving

Apeldoorn is een groeiende stad. In 2040 wonen hier naar verwachting minimaal 180.000 inwoners. Dat vergt een schaalsprong op het gebied van wonen, werken en voorzieningen en vraagt dat we anders omgaan met mobiliteit en op een duurzame wijze aan de slag gaan. Daar werken we hard aan, Op een manier zoals in de Omgevingsvisie ‘Woest aantrekkelijk Apeldoorn’ en de Kadernota Maatschappelijke Ontwikkeling van Apeldoorn staan verwoord. Beide documenten zullen deze bestuursperiode geactualiseerd worden en meer in samenhang worden opgezet. We hebben een ambitieus woningbouwprogramma. We groeien toe naar een productie van 1200 woningen per jaar in 2029/2030. En we willen de economie en het voorzieningenniveau laten meegroeien met de stad (zie ook het programma Economie en Inkomen). Het is de ambitie om de groei die Apeldoorn de komende jaren doormaakt te benutten voor het toevoegen van meer kwaliteit. We willen dat het voor iedereen fijn wonen, werken en leven is, zowel in de stad, de dorpen als daarbuiten. We zorgen daarom voor elkaar door ondersteuning te bieden voor wie dat nodig heeft (zie ook programma Samenleving) en voor de natuur en het landschap dat ons omringt. Zoals de Veluwe die overal in Apeldoorn voelbaar aanwezig is. De Veluwe en ook de IJsselvallei brengen onze inwoners en bezoekers rust en ontspanning. En ze zijn van onschatbare waarde voor (beschermde) flora en fauna. Tegelijkertijd staat de natuur onder druk en is herstel van natuurwaarden nodig en moet de stikstofdepositie op de Veluwe omlaag. We zijn zuinig op onze natuurlijke hulpbronnen, zoals het water en de bodem. We investeren in herstel, ontwikkelen de groenblauwe hoofdstructuur van Apeldoorn en zetten in op verdere verduurzaming van de landbouw. Dat is ook van belang voor de stedelijke ontwikkeling van Apeldoorn, waarvoor stikstofruimte nodig is. Ook de energietransitie is een grote opgave. Energiezekerheid is een belangrijk thema. We willen minder afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen. Het aandeel hernieuwbare energie moet omhoog en we willen de stad duurzamer verwarmen.. En het energienetwerk moet op orde, zodat we woningen en bedrijven ook daadwerkelijk kunnen aansluiten op het elektriciteitsnetwerk. Voor 2050 willen we energieneutraal en aardgasvrij zijn.

Bij dit alles is het zoeken naar een precair evenwicht tussen de verschillende functies. Tussen rust en reuring, tussen ontwikkeling en beheer en tussen groei, stilstand of achteruitgang. Door het fysieke en sociale domein goed te verbinden brengen we hierin balans en maken we verantwoorde keuzes die bijdragen aan het welzijn van onze inwoners.

In de Omgevingsvisie ‘Woest aantrekkelijk Apeldoorn’ staan vier speerpunten benoemd:

•   Stadmaken: we werken aan nieuwe toekomstbestendige woon- en werkmilieus. Zowel binnenstedelijk (zoals in het BSK-gebied) als aan de rand van de stad (bijvoorbeeld in de Zuidrand). Daarbij realiseren we een uitnodigende en gezonde buitenruimte en voegen we royaal groen toe. En we zorgen  dat de stad leefbaar en bereikbaar blijft, waarin de verschillende vervoerswijzen duurzaam, slim en innovatief zijn. Het bouwen van betaalbare woningen wordt steeds lastiger. Daarom helpen we om businesscases sluitend te krijgen, onderzoeken we subsidiemogelijkheden en dragen we bij aan de onrendabele top van betaalbare woningen. We starten met de bouw van de eerste fase van een nieuw dorp in de Zuidrand, Host City. En het BSK-gebied is door het Rijk gehonoreerd als grootschalige woningbouwlocatie, inclusief de middelen die daarbij horen

Ook het kunnen aanbieden van voldoende werklocaties is een uitdaging binnen stadmaken. We intensiveren op bestaande terreinen en voegen nieuwe toe, te beginnen met Ecofactorij II. In de Spoorzone maken we de Stad van de Veiligheid steeds meer tastbaar, onder andere in het Amaliakwartier met het Hertzbergergebouw als blikvanger.Voor zowel wonen als werken geldt dat we hiervoor ook regionaal samenwerken in de Stedendriehoek. Samen met Rijk, regio en beide provincies verkennen we een mogelijke schaalsprong in de regio.

•   Vitale dorpen en buitengebied: vitale en levendige dorpen zijn van belang. We streven zoveel mogelijk naar het behoud van voorzieningen en voegen woningen toe die passen bij de dorpse behoefte en de karakteristiek van het dorp. Ieder dorp verdient een openbare ruimte die daarbij hoort en door landschapsontwikkeling voegen we ook aan het buitengebied kwaliteit toe. We ondersteunen de transitie naar een toekomstbestendige landbouw en werken daar samen met partners aan, zoals bijvoorbeeld in GEUS-verband, waarin we inmiddels van het opstellen van een gezamenlijke gebiedsvisie naar uitvoering gaan. Ook werken we op de Veluwe aan een toekomstbestendig toeristisch product.

•   Fysiek fundament uitbouwen: ons natuurlijke systeem van water en groen vormt een  basis voor ontwikkeling. Daarop borduren we voort en daarin investeren we de komende jaren ook zelf, zoals in de groenblauwe hoofdstructuur van Apeldoorn. We streven naar royaal en veerkrachtig groen. Ons fundament moet duurzamer en meer klimaatrobuust worden gemaakt, bijvoorbeeld om hittestress tegen te gaan en om beter bestand te zijn tegen extreme weerssituaties. Een deel van onze openbare ruimte loopt tegen het eind van hun levensduur. De omvangrijke naoorlogse groei van Apeldoorn leidt 50 tot 70 jaar later tot een grote vervangingsopgave. Via het Strategisch Asset Management Plan (SAMP) en stedelijk programmeren geven we hieraan uitvoering.

•   Sociaal fundament versterken: iedereen moet zich thuis kunnen voelen in Apeldoorn. We maken woon- en werkmilieus die iets toevoegen aan de stad, met daarbij de benodigde voorzieningen. Voor elke levensfase heeft Apeldoorn iets te bieden. Bijvoorbeeld voor het toenemende aantal ouderen, maar zeker ook voor jongeren en jonge gezinnen die we willen binden aan Apeldoorn. En we ontwikkelen openbare ruimte die kansen biedt voor ontmoeting en die aanzetten tot spelen en bewegen en zo bijdraagt aan de gezondheid en het welzijn van onze inwoners. Ook bij het verduurzamen van de woningvoorraad en de energietransitie die we doormaken, is het bereikbaar en betaalbaar houden voor alle inwoners een belangrijke opgave. In de komende herijking van de Omgevingsvisie die verder kijkt tot 2050 zoeken we nog nadrukkelijker de verbinding tussen het fysieke en sociale domein.